توسعه پایدار در تبریز؛ از چالش تا راهکار/ چگونه تبریز می‌تواند شهری پایدار باشد؟

کلانشهر تبریز، به عنوان یکی از قطب‌های مهم اقتصادی و فرهنگی کشور، در سال‌های اخیر شاهد رشد چشمگیری بوده است. اما این رشد سریع، چالش‌هایی را نیز به همراه داشته است که مهم‌ترین آن‌ها مسائل زیست‌محیطی و اجتماعی است. در همین راستا، ضرورت توجه به توسعه پایدار در این کلان‌شهر بیش از پیش احساس می‌شود.
در این گزارش به موضوع توسعه پایدار پرداخته و به چالش ها و راهکار های آن خواهیم پرداخت.
توسعه پایدار به معنای توسعه‌ای است که نیازهای نسل حاضر را برطرف کند بدون این که توانایی نسل‌های آینده برای تأمین نیازهای خود را به خطر بیندازد. این مفهوم بر سه اصل اساسی استوار است: رشد اقتصادی، توسعه اجتماعی و حفاظت از محیط زیست.

چالش‌های توسعه پایدار در تبریز
یکی از مهم‌ترین چالش‌های زیست‌محیطی در تبریز، آلودگی هوا است که عمدتاً به دلیل افزایش تعداد خودروها و صنایع آلاینده رخ می‌دهد.
دیگر چالش، مشکل کمبود آب است که با توجه به خشکسالی‌های اخیر و افزایش جمعیت، کمبود آب به یکی از چالش‌های جدی تبریز تبدیل شده است.
تولید زیاد زباله و نبود سیستم مناسب مدیریت پسماند، از دیگر مشکلات زیست‌محیطی تبریز است.
افزایش جمعیت و توسعه شهرنشینی، باعث افزایش ترافیک و مشکلات مرتبط با آن شده است.

راهکارهای توسعه پایدار در تبریز
برای دستیابی به توسعه پایدار در تبریز، باید گسترش مترو، اتوبوس‌رانی و طرح های ویژه برای دوچرخه‌سواری، اعمال قوانین سختگیرانه‌تر در مورد صنایع آلاینده و تشویق مردم به استفاده از وسایل نقلیه پاک، مدیریت بهینه منابع آب، استفاده از روش‌های نوین آبیاری، تصفیه آب و کاهش مصرف آب در بخش‌های مختلف، مدیریت پسماند، تفکیک زباله از مبدا، بازیافت و کمپوست کردن، احیای فضاهای سبز، افزایش فضای سبز، توسعه انرژی‌های پاک، استفاده از انرژی‌های تجدیدپذیر مانند انرژی خورشیدی و بادی، مشارکت شهروندان، و به مشارکت فعال شهروندان در برنامه‌های توسعه پایدار می توان اشاره کرد.

نقش شهرداری تبریز در توسعه پایدار
شهرداری تبریز به عنوان متولی اصلی مدیریت شهری، نقش مهمی در تحقق توسعه پایدار در این شهر ایفا می‌کند. شهرداری می‌تواند با تدوین برنامه‌های جامع و بلندمدت، سرمایه‌گذاری در زیرساخت‌های شهری، و ترویج فرهنگ زیست‌محیطی، به این هدف دست یابد.
بر اساس تحقیقات؛ محلات ناکارآمد تبریز (مانند چوخورلار، شمس‌آباد، قازان داغی و با چالش‌هایی مانند ناپایداری شهری، تاب آوری پایین، و ضعف در حکمروایی محلی مواجه اند.
“یعقوب هوشیار” بر اجرای برنامه‌های پنج‌ساله شهرداری مبتنی بر توسعه پایدار تأکید کرد و گفت: این برنامه‌ها شامل پروژه‌های مانند ساخت پارک‌ها، نوسازی ناوگان حمل و نقل عمومی (خرید ۴۵۰ دستگاه اتوبوس)، و تکمیل خطوط مترو است.
وی در ادامه به تحول دیجیتال و هوشمندسازی در شورای ششم پرداخت و گفت: شهرداری تبریز با اجرای ۲۲۰ کیلومتر فیبر نوری، راه‌اندازی اپلیکیشن شهری، و استفاده از هوش مصنوعی برای مدیریت ترافیک، به دنبال تبدیل تبریز به شهر هوشمند است. هدف‌گذاری برای توسعه ۸۰۰ کیلومتر فیبر نوری و نصب ۲۰۰۰ دوربین نظارتی از دیگر اقدامات است.
شهردار کلانشهر تبریز اعلام کرد: ۷۵٪ بودجه سال جاری شهرداری (۲۰۰ هزار میلیارد ریال) به پروژه‌های عمرانی اختصاص یافته است، تأکید بر کاهش هزینه‌های جاری و افزایش نظارت بر بودجه از دیگر اولویت‌های مدیریت شهری است.
هوشیار با بیان این که توسعه پایدار بدون توجه به فرهنگ ممکن نیست، اضافه کرد: بودجه فرهنگی شهرداری در سال جاری چندین برابر افزایش یافته و همکاری با کانون‌های فرهنگی مساجد در اولویت قرار دارد .
وی خاطرنشان کرد: حذف نمک پاشی در زمستان و جایگزینی آن با محلول‌های سازگار با محیط زیست، تولید کمپوست، و برنامه‌ریزی برای استفاده از انرژی‌های پاک در بودجه سال آینده از اقدامات زیست‌محیطی شهرداری است.
گزارش نصر می افزاید؛ توسعه پایدار کلانشهر تبریز، نیازمند عزم جدی مسئولان و مشارکت فعال شهروندان است. با اجرای برنامه‌های جامع و بلندمدت و با استفاده از فناوری‌های نوین، می‌توان به شهری با محیط زیست سالم، اقتصاد پویا و جامعه‌ای با کیفیت زندگی بالا دست یافت.
برای دستیابی به این هدف، ضروری است که همه بخش‌های جامعه از جمله دولت، شهرداری، بخش خصوصی و مردم در کنار هم تلاش کنند.
انتهای پیام/